Στὴ Μάνη, ἐκεῖ ποὺ ἡ πέτρα στέκεται γυμνὴ καὶ ὁ ἀέρας κατεβαίνει ἀπὸ τὰ βουνὰ μὲ βοὴ βαριά, οἱ παλιοὶ δὲν μιλούσαν εὔκολα γιὰ τοὺς νεκρούς. Ὄχι γιατί τοὺς λησμονοῦσαν, μὰ γιατί ἤξεραν πὼς κάποιοι δὲν ἔφευγαν ποτὲ ἀληθινά.
Λένε πὼς στὰ χρόνια τὰ παλιά, τότε ποὺ τὰ πυργόσπιτα ἔστεκαν κλειστὰ καὶ τὰ σόγια κρατοῦσαν βεντέτες ποὺ δὲν σβήνανε, ὑπῆρχαν νεκροὶ ποὺ δὲν ἡσύχαζαν. Δὲν ἔλιωναν μέσα στὴ γῆ, δὲν γίνονταν χώμα ὅπως οἱ ἄλλοι. Τὸ κορμί τους βάραινε καὶ κράταγε, σὰν νὰ μὴν τοὺς δέχτηκε ἡ γῆ.
Δὲν τοὺς ἔλεγαν μὲ τ’ ὄνομά τους. Μονάχα ψιθύριζαν, βρυκόλακες.
Ἦταν, λέγανε, ψυχὲς ποὺ δὲν βρήκαν δρόμο. Ἄνθρωποι ποὺ πέθαναν μὲ ἁμαρτία βαριά, μὲ ὅρκο ἀσπασμένο, μὲ αἷμα ποὺ δὲν ξεπλύθηκε. Ἄλλοι ποὺ τοὺς βρῆκε θάνατος ἄδικος, χωρὶς κηδεία σωστὴ, χωρὶς λόγο παπᾶ. Καὶ ἄλλοι, χειρότερα, ποὺ τοὺς καταράστηκαν ζωντανοί.
Τὶς πρῶτες νύχτες δὲν φαίνονταν. Μονάχα σημάδια ἔδιναν.
Σκύλοι ποὺ οὔρλιαζαν πρὸς τὸ κενό.
Πόρτες ποὺ βάραιναν, σὰν νὰ τὶς ἔσπρωχνε χέρι ἀόρατο.
Καὶ ὁ ἀέρας, ποὺ μύριζε χώμα νωπὸ καὶ κάτι ἄλλο, σὰν σάρκα ποὺ δὲν ἔλιωσε.
Οἱ παλιοὶ καταλάβαιναν.
Τότε δὲν ἔμεναν ἄπραγοι.
Μαζεύονταν οἱ ἄντρες τοῦ σογιοῦ, νύχτα, χωρὶς φωνὲς. Ἔπαιρναν φτυάρια καὶ σιδερένια καρφιά, καὶ ἕνα παλούκι κομμένο ἀπὸ ἀγριελιά ἢ πουρνάρι. Ὁ παπᾶς προχωροῦσε μπροστά, κρατώντας θυμιατὸ καὶ σταυρό, μὰ τὰ λόγια του ἦταν χαμηλά, σχεδὸν πνιγμένα ἀπὸ τὸν ἀέρα.
Ἔφταναν στὸν τάφο καὶ ἔσκαβαν.
Ἡ γῆ δὲν ἦταν ποτὲ ἥσυχη ἐκεῖ. Βάραινε, σὰν νὰ κρατοῦσε μέσα της κάτι ποὺ δὲν ἤθελε νὰ φανερωθεῖ.
Καὶ ὅταν ἄνοιγε ὁ τάφος, δὲν ἔσκυβαν ὅλοι νὰ δουν.
Γιατί ὅσοι εἶδαν, δὲν ξέχασαν.
Τὸ σώμα δὲν εἶχε λιώσει. Τὰ μέλη κρατοῦσαν, καὶ τὸ δέρμα εἶχε χρώμα σκοτεινὸ, σὰν νὰ ἦταν ποτισμένο μὲ νύχτα. Τὰ μάτια, ἄλλοτε μισάνοιχτα, ἔμοιαζαν νὰ κοιτοῦν χωρὶς νὰ βλέπουν.
Καὶ λένε πὼς ὅταν τὸ φεγγάρι ἔπεφτε ἐπάνω τους, φαινόταν σὰν νὰ σαλεύει κάτι κάτω ἀπὸ τὸ δέρμα.
Τότε ἔκαναν ὅ,τι ἔπρεπε.
Κάρφωναν τὸ παλούκι στὸ στῆθος, βαθιὰ, μὲ χτύπημα βαρύ. Ὄχι μία φορά· ὅσες χρειαζόταν, ὥσπου νὰ σπάσει ὁ ἀέρας γύρω τους. Ἔπειτα ἔριχναν λάδι καὶ θειάφι, καὶ ἄναβαν φωτιά.
Δὲν ἔμεναν νὰ κοιτάξουν.
Μονάχα ὁ καπνὸς ἀνέβαινε, παχύς καὶ πικρός, καὶ ἡ μυρωδιὰ ἔμενε στὸν τόπο μέρες.
Μὰ ἀκόμα καὶ τότε, δὲν ἦταν βέβαιο.
Στὴ Μάνη λένε πὼς ἡ γῆ δὲν δέχεται εὔκολα οὔτε τοὺς ζωντανοὺς οὔτε τοὺς νεκρούς. Καὶ πὼς ὅ,τι ἔχει δεθεῖ μὲ ὅρκο ἢ μὲ αἷμα, δὲν λύνεται μὲ φωτιά μονάχα.
Γι’ αὐτὸ καὶ σὲ κάποια χωριὰ, ὅταν πέφτει βαριὰ νύχτα καὶ ὁ ἀέρας σταματᾷ ξαφνικά, κλείνουν τὰ παράθυρα νωρίς καὶ δὲν ἀφήνουν τὴ φωτιὰ νὰ σβήσει.
Γιατί λένε πὼς ὑπάρχουν νύχτες ποὺ κάτι περπατᾷ ἀνάμεσα στὰ πυργόσπιτα.
Δὲν κάνει θόρυβο.
Δὲν ἀφήνει ἴχνη.
Μονάχα στέκεται.
Καὶ ὅποιος τὸ καταλάβει, δὲν βγαίνει νὰ δει.
Γιατί στὴ Μάνη ξέρουν.
Πὼς μερικοὶ νεκροὶ δὲν ζητοῦν μνήμη.
Ζητοῦν γυρισμό.
Τὸ παραπάνω κείμενο ἀποτελεῖ προϊόν μυθοπλασίας τοῦ διαχειριστῆ τῆς σελίδας.
Σκιὲς καὶ Θρύλοι τοῦ Μοριᾶ
